سوالات متون فقه 3
دانشگاه ازاد اسلامی پیام نور کارشناسی ارشد حقوق عمومی و بین الملل رشته حقوق آزمون وکالت
سوالی که از جلسه قبل مانده بود؛ این ؟
ً : ؛ (- (- (- (-(- : ؛

: ؛ ؛؛: ؛؟ : : : ً ؛ ؛ : ؟
؛
: : ِِ: ؟
پس امکان ندارد که وجود داشته باشد. چونممتنع بالذات است. پس اگر خواسته باشد آن امری که واجب بالذات است معدوم شود که انقلاب در ذات اتفاق میافتد، که محال است. اجتماع نقیضین اتفاق میافتد، که محال است. پس اگر شی بالذات واجب باشد، دیگر عدم در او راه ندارد. پس نمی تواند ممکن باشد، چون، ممکن نه اقتضاء وجود دارد، نه اقتضاء عدم . هم میتواند موجود باشد، هم میتواند معدوم باشد. پس دگرگونی در ذات محال است . حالا اگر این شئ ما واجب بالذات است پس نمی تواند معدوم باشد، اجتماع نقیضین میشود، پس دگرگونی در ذات محال است اگر خواسته باشد که در عین حال که ذاتا ممتنع است وجود پیدا کند، دوباره
دگرگونی و انقلاب در ذات می شود و محال است.
حالت سوم هم این است که نه واجب الوجود باشد و نه ممتنع الوجود . مثل من و شما خوب این که خود ممکن بالذات است. حالا یعنی چه ؟ که غیری بیاید و به او امکان دهد میگوید دیگر این امکان دادن توسط دیگری کاری لغو ؛ : 🙂 ( )( ) ( )(.
)( ) ( )()(. ) ( )( ّّ )( ؟ ّّ
(-؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟)((- ؛ ؛ ؟ ؛ ؟ ؛ : که نمک یا روغن از دستم در رفت و به غذا اضافه شد، اینجا غذا به چربی عارض شد. اما تا حالا شنیده اید که کسی بگوید که چرا روغن چرب است، پس نمی پرسم زیرا ذات روغن چرب است، خاصیت روغن چرب است، چیزی نمونه سوالات متون فقه 3 آن ضمیمه و اضافه نشده؛ حال در مورد خداوند همین گونه است، در مورد خداوند نمیگوییم چرا موجود است، چون عین ذاتش است، اگر خدا وجود نداشته باشد که دیگر خدا نیست.
پس وجود داشتن برای خدا عین ذاتش است و نیاز به علت ندارد، و در حالی که اگر وجود خارج از ذات خداوند بود. آن وقت در این صورت برای خداوند یک امر عرض می شد ؛ در این صورت سوال پیش می آمد که چرا خدا موجود است؟ در مورد تمام غیر خدا مثلا : فرشتگان ،انسان ،شیطان ،گیاهان، حیوانات ، ؟ ؛ ) ( ؛؛ است. همین ما اگر علت تامه ی وجودی مان محقق نشود، در این صورت محال است که وجود پیدا کنیم. در این صورت میگوییم که ممتنع الوجود بالغیر هستیم. برخی از متکلمان این اعتقاد را دارند، فکر میکنند که رابطه ای که بین علت و معلول است، متکلمان برای اینکه اختیار داشتن برای خداوند را ثابت کنند، تصورشان این است که اگر ما بیاییم رابطه خدا را با موجودات دیگر به صورت رابطه وجوب وضرورت بیان بکنیم و بگوییم که اگر علت وجود دارد) خدا به عنوان علت( ، پس معلول هم واجب است که وجود داشته باشد.
وجود علت تامه وجودی معلول واجب و ضروری است .متکلمان بیان میکنند که اگر رابطه بین خدا با مخلوقش از نوع رابطه وجوب بالقیاس باشد؛ لازم می آید که خداوند مجبور باشد در خلقت، یعنی خداوند مجبور است که بیافریند و اگر ما بگوییم که خداوند مجبور است که بیافریند در این صورت این نقص است برخدا.
بعد به همین اعتبار قاعدهای را مطرح میکنند تحت عنوان قاعده اولویت، قاعده اولویت بیانمیکند که وقتی ماشی ممکن را یعنی تمام مخلوقات خدا را به اعتبار ذاتش نگاه کنیم اینها مساویهستند. یعنی ۵۰ به ۵۰ یعنی ۵۰ درصد ممکن است موجود باشند و ۵۰ درصد ً :ً ً : ً ً که ما نخواهیم که در این مسیر قرار بگیریم خدا هم ما را رها میکند . قاعده اولویت از نمونه سوالات متون فقه 3 متکلمان که بیان میکنند و آن را رد میکنند. فلاسفه میگویند که اگر ما بحث ضرورت علت و معلولی را بیان میکنیم این ضرورت علت و معلولی منافاتی با اختیارات خداوند ندارد؛ یعنی باید اختیار را توجه کنیم که معانی مختلفی دارد. اختیاری که ما اینجا داریم صحبت میکنیم منافاتی با رابطه ی علی معلولی ،و جبر علی معلولی ندارد. اختیار به معنای اینکه اراده می کند خداوند بر اساس علم و معرفت و بر اساس حکمتش ؛ ؛
فهرست مطالب